Artykuł analizuje problematykę odpłatności za polskie normy techniczne, które w rozporządzeniach ministerialnych figurują jako obowiązkowe. W ramach sprzeciwu wobec utajniania standardów wykonawczych, przybliżamy treść normy PN-EN 12056-5:2002. Dokument ten określa krytyczne wymagania dotyczące montażu przewodów, rygorystyczne procedury badań odbiorczych (testy szczelności) oraz instrukcje eksploatacji, które są niezbędne dla bezawaryjnego funkcjonowania kanalizacji wewnątrzbudynkowej.
W Polsce obowiązuje żelazna zasada: ignorantia iuris nocet – nieznajomość prawa szkodzi. Obywatel ma obowiązek stosować się do przepisów, a państwo ma obowiązek umożliwić mu ich bezpłatne poznanie. Jednak w polskim systemie prawnym istnieje niebezpieczna „szara strefa” – normy techniczne. Aby przełamać tę barierę, udostępniliśmy zbiór wykupionych przez nas norm budowlanych, z których każdy może teraz skorzystać bezpłatnie. O tym, dlaczego zdecydowaliśmy się na ten krok i jakie ma on znaczenie dla praworządności, opowiada dr Piotr Semeniuk w 30. odcinku podcastu.
Fundament rzetelnego wykonawstwa: PN-EN 12056-5:2002
Norma PN-EN 12056-5:2002, dotycząca montażu i badania systemów kanalizacji grawitacyjnej, nie jest jedynie zestawem porad dla instalatorów. To fundament gwarantujący, że system odprowadzania ścieków w Twoim domu będzie szczelny i trwały. Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, instalacje muszą być wykonane w sposób zapewniający ich bezpieczne użytkowanie.
Punkty od 5 do 9 tej normy to klucz do jakości – określają one m.in. zasady mocowania rur, wykonywania połączeń, przeprowadzania badań szczelności oraz właściwej eksploatacji. Dlaczego zatem dostęp do procedur, które mają chronić Twój dom przed zalaniem fekaliami, jest płatny?
Problem płatnego dostępu do procedur kontrolnych
Obecnie Polski Komitet Normalizacyjny (PKN) traktuje normy jak produkt rynkowy, sprzedając dostęp do nich za niemałe kwoty. Uważamy, że jest to sytuacja niedopuszczalna z kilku powodów:
Kupujesz lub sprzedajesz nieruchomość?
Uniknij kosztownych błędów! W 60 sekund odpowiedz na 5 prostych pytań, a my powiemy Ci, na co uważać!
Publikując poniższą normę, przywracamy jawność standardom, które bezpośrednio wpływają na Twoje zdrowie i komfort życia.
Niniejsza norma dotyczy grawitacyjnych systemów kanalizacji ściekowej. Zalecenia normy stosuje się do systemów kanalizacyjnych w budynkach mieszkalnych, użyteczności publicznej i przemysłowych. Różnice w instalacjach wewnętrznych w krajach Europy doprowadziły do rozwoju różnych ich systemów. W normie opisano kilka głównych systemów będących w użyciu, lecz bez podawania szczegółów rozwiązań każdego systemu. Dodatkowe informacje szczegółowe znajdują się w dokumentach technicznych wyszczególnionych w załączniku A. Niniejszy piąty arkusz normy zawiera zasady montażu i eksploatacji systemów grawitacyjnej kanalizacji ściekowej i deszczowej. Niniejszy arkusz obejmuje mocowania, podpory, kompensacje ruchów termicznych, zabezpieczenie i dostępność systemu. Wszystkie rysunki podane w normie są przykładami rozwiązań systemów, a ich prezentacja nie ogranicza stosowania innych układów kanalizacyjnych.
Do niniejszej normy europejskiej wprowadzono, drogą datowanego lub niedatowanego powołania się, wymagania zawarte w innych publikacjach. Powołania te znajdują się w odpowiednich miejscach w tekście normy, a wykaz publikacji podano poniżej. W przypadku powołań datowanych, późniejsze zmiany lub nowelizacje którejkolwiek z wymienionych publikacji mają zastosowanie do niniejszej normy europejskiej tylko wówczas, gdy zostaną wprowadzone do tej normy przez jej zmianę lub nowelizację. W przypadku powołań niedatowanych stosuje się ostatnie wydanie powołanej publikacji.
W niniejszej normie stosuje się niżej podane definicje.
3.1 Definicje ogólne
3.1.1 ścieki
Woda zanieczyszczona w wyniku jej wykorzystania oraz wszystkie wody, które dopłynęły do systemu kanalizacyjnego; np. odpływy z gospodarstw domowych, usług i przemysłu, skropliny, a także wody deszczowe, jeśli dopłynęły do systemu kanalizacji.
3.1.2 ścieki bytowo-gospodarcze
Woda zanieczyszczona w wyniku jej wykorzystania, odpływająca z ustępów spłukiwanych (WC), natrysków, wanien, bidetów, zlewów, umywalek, wpustów podłogowych.
3.1.3 ścieki przemysłowe
Woda wykorzystana w przemyśle i zanieczyszczona lub skażona procesami technologicznymi, a także wody chłodnicze.
3.1.4 ścieki szare
Ścieki nie zawierające fekaliów i moczu.
3.1.5 ścieki czarne
Ścieki zawierające fekalia i mocz.
3.1.6 wody deszczowe
Wody powstające w wyniku naturalnego opadu deszczu, które nie zostały umyślnie zanieczyszczone.
3.1.7 poziom zalewania
Maksymalny poziom, do którego mogą podnieść się ścieki na obszarze działania systemu kanalizacyjnego.
3.1.8 system kanalizacyjny
System składający się z urządzeń kanalizacyjnych oraz innych elementów składowych zbierających i odprowadzających grawitacyjnie ścieki. Urządzenia do podnoszenia ścieków mogą być częścią systemu kanalizacji grawitacyjnej.
3.1.9 system ogólnospławny
System kanalizacji odprowadzający ścieki i wody deszczowe tymi samymi przewodami.
3.1.10 system rozdzielczy
System kanalizacji odprowadzający ścieki i wody deszczowe oddzielnymi przewodami.
3.2 Rurociągi i kształtki
3.2.1 układ przewodów sanitarnych
Układ przewodów (z przewodami odpowietrzającymi lub bez takich przewodów) odprowadzających ścieki do systemu kanalizacyjnego. Uwaga: W niniejszej normie, układ przewodów sanitarnych obejmuje rurociągi i kształtki.
3.2.2 średnica nominalna (DN)
Liczbowe oznaczenie wymiaru, które jest odpowiednio zaokrągloną liczbą w przybliżeniu równą średnicy wyrażonej w mm.
3.2.3 średnica wewnętrzna (di)
Średnia wewnętrzna średnica cylindrycznej części rury w dowolnym przekroju poprzecznym.
3.2.4 średnica zewnętrzna (da)
Średnia zewnętrzna średnica cylindrycznej części rury w dowolnym przekroju poprzecznym.
3.2.5 minimalna średnica wewnętrzna (di min)
Najmniejsza średnica wewnętrzna dopuszczona z maksymalną tolerancją.
3.2.6 podejście kanalizacyjne
Przewód łączący przybór sanitarny z pionem kanalizacyjnym lub z przewodem odpływowym.
3.2.7 wlot kątowy
Trójnik równoprzelotowy, którego podłączenie boczne znajduje się pod kątem większym niż 45° w stosunku do jego głównej osi lub którego promień skrętu jest mniejszy niż średnica wewnętrzna rury.
3.2.8 wlot skośny
Trójnik równoprzelotowy, którego podłączenie boczne znajduje się pod kątem nie większym niż 45° w stosunku do jego głównej osi lub którego promień skrętu jest nie mniejszy niż średnica wewnętrzna rury.
3.2.9 łuk przyłączeniowy
Pierwsza kształtka zgodnie z kierunkiem przepływu za wylotem z syfonu.
3.2.10 pion kanalizacyjny
Główny przewód (na ogół pionowy) odprowadzający ścieki z urządzeń sanitarnych.
3.2.11 odsadzka
Część przewodu spustowego odchylona od pionu.
3.2.12 przewód odpływowy
Przewód odprowadzający ścieki ułożony ze spadkiem w obrębie budynku lub w gruncie poza budynkiem, do którego są podłączone przewody spustowe lub urządzenia sanitarne.
3.2.13 stopień napełnienia
Stosunek wielkości napełnienia ściekami (h) do wewnętrznej średnicy przewodu (di).
3.3 Układ przewodów wentylacyjnych
3.3.1 przewód wentylacyjny
Przewód ograniczający wahania ciśnienia w systemie kanalizacyjnym.
3.3.2 odgałęzienie wentylacyjne
Przewód wentylacyjny podłączony do podejścia kanalizacyjnego.
3.3.3 rura wentylacyjna
Przedłużenie pionu kanalizacyjnego ponad najwyżej położonym podejściem kanalizacyjnego, stanowiące jego zakończenie i mające połączenie z atmosferą.
3.3.4 pion wentylacyjny
Główny przewód wentylacyjny podłączony do pionu kanalizacyjnego w celu ograniczenia wahań ciśnienia w tym przewodzie.
3.3.5 zawór napowietrzający
Zawór umożliwiający napływ powietrza do systemu kanalizacyjnego lecz bez możliwości wydostawania się gazów z systemu. Zawór stosowany jest w celu ograniczenia wahań ciśnienia w wewnętrznym systemie kanalizacyjnym.
3.4 Urządzenia
3.4.1 domowe urządzenia sanitarne
Urządzenia umocowane na stałe, do których dostarczana jest woda zużywana następnie do mycia i prania. Na przykład: wanny, natryski, umywalki, bidety, ustępy spłukiwane (WC), pisuary, zlewozmywaki, zmywarki do naczyń, pralki automatyczne.
3.4.2 inne urządzenia sanitarne
Urządzenia sanitarne wykorzystywane w kuchniach zbiorowego żywienia, pralniach, laboratoriach, szpitalach, hotelach, basenach itp.
3.4.3 wpust podłogowy
Urządzenie odpływowe zbierające wodę z podłóg poprzez kratkę lub poprzez przewody podłączone bezpośrednio do korpusu wpustu. Wpust może być wyposażony w syfon.
3.4.4 syfon kanalizacyjny
Urządzenie zabezpieczające przed przepływem zanieczyszczonego powietrza przez zastosowanie zamknięcia wodnego.
3.4.5 wysokość zamknięcia wodnego (H)
Wysokość słupa wody, która powinna być usunięta z całkowicie wypełnionego syfonu aby gazy i zapachy mogły przejść przy ciśnieniu atmosferycznym przez syfon. Głębokość ta została pokazana jako H
na rysunku 1.
Rysunek 1: Wysokość zamknięcia wodnego3.5 Obliczenia
3.5.1 odpływ jednostkowy (DU)
Średnia wielkość odpływu z urządzenia sanitarnego wyrażona w litrach na sekundę (l/s).
3.5.2 współczynnik częstości (K)
Wielkość uwzględniająca częstość używania urządzeń sanitarnych (bezwymiarowa).
3.5.3 strumień objętości ścieków (Qww)
Całkowity obliczeniowy strumień objętości ścieków pochodzących z urządzeń sanitarnych w systemie kanalizacyjnym lub w jego części, wyrażony w litrach na sekundę (l/s).
3.5.4 ciągły strumień objętości (Qc)
Strumień objętości ścieków obejmujący wszystkie przepływy ciągłe, np. wód chłodniczych itp. w litrach na sekundę (l/s).
3.5.5 strumień objętości wód przetłaczanych (Qp)
Wydajność pomp ściekowych w litrach na sekundę.
3.5.6 całkowity strumień objętości (Qtot)
Całkowity strumień objętości jest sumą strumienia objętości ścieków (Qww), ciągłego strumienia objętości (Qc) i strumienia objętości wód przetłaczanych (Qp) w litrach na sekundę (l/s).
3.5.7 przepustowość hydrauliczna (Qmax)
Maksymalny strumień objętości dopuszczalny w podejściu kanalizacyjnym, pionie kanalizacyjnym lub przewodzie odpływowym, w litrach na sekundę (l/s).
3.5.8 strumień objętości powietrza (Qa)
Minimalny strumień objętości powietrza przez przewód wentylacyjny lub przez zawór napowietrzający, mierzony przy spadku ciśnienia 250 Paskali (Pa), w litrach na sekundę (l/s).
Elementy składowe systemów kanalizacyjnych powinny być przenoszone ostrożnie i powinny być chronione przed zabrudzeniem i uszkodzeniami podczas składowania i transportu. Elementy te powinny być składowane zgodnie z instrukcjami producentów.
5.1 Postanowienia ogólne
Montaż systemów kanalizacyjnych dzieli się na montaż przewodów kanalizacyjnych i podłączenie urządzeń sanitarnych. Istotne jest, aby przewody raz zamontowane nie przeszkadzały w dalszych pracach budowlanych czy pracach następnych branż. Wymaga to ścisłej współpracy i koordynacji działań projektanta z poszczególnymi branżami instalacyjnymi.
5.2 Przewody kanalizacyjne odprowadzające ścieki
Przewody kanalizacyjne odprowadzające ścieki powinny być montowane zgodnie z projektem i wymaganiami obliczeniowymi zawartymi w normie EN 12056-2. Należy zachować tok projektowania układu przewodów.
5.3 Spadek
Przewody kanalizacyjne powinny być montowane zgodnie z projektowanym spadkiem i powinny umożliwiać całkowite odprowadzenie ścieków, z wyjątkiem tych sytuacji, gdzie instalacje są zaprojektowane na przepływ przy całkowitym wypełnieniu przekroju w celu odprowadzenia wód opadowych w systemach lewarowych (patrz EN 12056-3) i układach przewodów ciśnieniowych pompowni ścieków (patrz EN 12056-4).
5.4 Przybory sanitarne
Podczas procesu budowlanego powinno się przeprowadzać kontrole w celu stwierdzenia, że podłączenia przewodów kanalizacyjnych do przyborów sanitarnych i doprowadzenie do nich wody są prawidłowo umiejscowione.
5.5 Środki bezpieczeństwa
Należy zapewnić dostęp do informacji o lokalizacjach podłączeń gazu, przyłączy wodociągowych, elektrycznych i innych w celu upewnienia się, że montaż i użytkowanie instalacji kanalizacyjnej może być prowadzone bezpiecznie.
5.6 Stabilność przewodów kanalizacji sanitarnej
Przewody kanalizacji sanitarnej nie są częścią konstrukcji przenoszącą obciążenia. Nie należy wykonywać żadnych nieuprawnionych podłączeń do systemu kanalizacyjnego. Przewody kanalizacyjne powinny być umocowane. Podczas projektowania systemu mocowań należy wziąć pod uwagę obciążenia, które będą wywoływane przez urządzenia sanitarne i system kanalizacyjny podczas pracy.
6.1 Mocowanie
Przewody kanalizacyjne powinny być bezpiecznie i pewnie zamocowane do konstrukcji budynku. Mocowania odpowiednie do materiału, z jakiego jest wykonany przewód, i konstrukcji podparcia powinny być wykonane zgodnie z zaleceniami producenta.
6.2 Wykonywanie połączeń
Łączenie przewodów odprowadzających ścieki i ich montaż powinny być przeprowadzone w sposób zapewniający ich nieprzepuszczalność cieczy i gazów zgodnie z instrukcjami producentów i z użyciem określonych technik uszczelniania.
6.3 Mocowanie i podpieranie
Rurociągi z połączeniami, które umożliwiają ruch podłużny powinny być mocowane i/lub podparte w taki sposób, aby zabezpieczyć połączenia przed nieumyślnym rozłączeniem. Należy uwzględnić siły reakcji.
6.4 Zmiany kierunku i odgałęzienia
Każda zmiana kierunku przewodu lub odgałęzienie powinna być wykonana z użyciem kształtek.
6.5 Połączenia przewodów z różnych materiałów i różnych rozmiarów
Połączenia przewodów wykonanych z różnych materiałów i/lub rozmiarów powinny być wykonywane tylko z użyciem odpowiednich kształtek.
6.6 Wydłużenia termiczne
Należy uwzględnić wydłużenia termiczne. Powinno się tu przestrzegać instrukcji producenta rur.
6.7 Montaż w betonie lub w innych materiałach
Jeżeli przewody kanalizacyjne odprowadzające ścieki są montowane w betonie lub w innych materiałach, powinno się przestrzegać instrukcji producenta. Przewody i połączenia powinny być chronione przed wpływem otaczającego je materiału i powinny być wzmocnione ze względu na możliwość przemieszczenia.
7.1 Mocowanie
Przybory sanitarne powinny być mocowane do konstrukcji bezpiecznie i pewnie, z użyciem zamocowań i technik rekomendowanych przez producenta.
7.2 Podłączenia
Przybory sanitarne powinny być podłączone do przewodów kanalizacyjnych odprowadzających ścieki z użyciem kształtek rekomendowanych przez producenta. Jeżeli jest to konieczne, podłączenia powinny być umocowane.
W przypadku gdy przewody kanalizacyjne przechodzą przez przegrody o określonej odporności ogniowej (sufity, ściany lub podłogi) konstrukcja uszczelnienia powinna mieć tę samą odporność ogniową co przegroda lub spełniać odpowiednie wymagania projektowe budynku. Szczegóły uszczelnień dotyczące przejść przez przegrody o określonej odporności ogniowej można znaleźć w instrukcjach producentów.
Przewody kanalizacyjne i przybory sanitarne powinny być w taki sposób montowane, aby przenoszenie dźwięku mieściło się w granicach ustanowionych w krajowych i lokalnych przepisach oraz zgodnych z praktyką inżynierską.
Należy przygotować dokument zawierający instrukcje działania, użytkowania i eksploatacji systemu kanalizacyjnego i przyborów sanitarnych, i udostępnić go właścicielowi lub użytkownikowi budynku.
Badania szczelności i próby działania mogą być wymagane w lokalnych wytycznych lub w ustaleniach kontraktowych.
Zapraszamy do wysłuchania 30. odcinka podcastu Pewny Lokal.
Dowiedz się, jak zaoszczędzić czas i nerwy na odbiorze technicznym.
Działamy na terenie całej Polski.
Możemy wykonać odbiór mieszkania w dowolnym terminie.
Audyty wykonują przeszkoleni inżynierowie i inspektorzy.
Ustandaryzowane odbiory mieszkań według sprawdzonego schematu.
Doświadczenie z setek audytów technicznych i prawnych w jednym miejscu.
Zobacz, z jakimi przykładowymi problemami spotkał się inżynier Karol podczas odbiorów nieruchomości
Audyt nieruchomości to nie tylko równe posadzki i bezpieczne instalacje.
Kliknij na ikonę 
żeby dowiedzieć się
więcej o usłudze!
797 014 014
Rezerwuj usługę
