Portal DOM ma być bezpłatną publiczną bazą statystyk dotyczących cen transakcyjnych mieszkań i domów. Użytkownik będzie mógł zawęzić wyniki m.in. według lokalizacji, powierzchni, liczby pokoi i rodzaju rynku. Zasadnicze przepisy dotyczące portalu mają wejść w życie 2 kwietnia 2027 roku. Portal będzie zasilany danymi z Ewidencji Deweloperskiego Funduszu Gwarancyjnego, od deweloperów oraz z Krajowej Administracji Skarbowej. Tani home staging kuchni i łazienki nie polega na wymianie wszystkiego na nowe.
Kupujesz mieszkanie i próbujesz ustalić, czy cena podana w ogłoszeniu rzeczywiście odpowiada wartości nieruchomości? Dziś nie jest to takie proste. W serwisach ogłoszeniowych widzimy przede wszystkim ceny ofertowe, czyli kwoty, których oczekują sprzedający. Nie oznacza to jednak, że właśnie za tyle mieszkania są później sprzedawane.
Tę lukę ma wypełnić Portal DOM, czyli Portal Danych o Obrocie Mieszkaniami. Ma to być publiczne narzędzie pozwalające sprawdzić statystyki przygotowane na podstawie faktycznych cen transakcyjnych mieszkań i domów jednorodzinnych. Za jego prowadzenie będzie odpowiadał Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny. Zgodnie z ustawą portal ma gromadzić dane dotyczące obrotu nieruchomościami mieszkalnymi oraz udostępniać na ich podstawie informacje statystyczne.
Zapraszamy do wysłuchania 36. odcinka podcastu z Bartoszem Łuczakiem.
Dla osoby planującej zakup nieruchomości najważniejsza zmiana jest prosta: zamiast opierać się wyłącznie na kwotach widocznych w ogłoszeniach, będzie można sprawdzić, za ile podobne mieszkania rzeczywiście zostały sprzedane.
Portal DOM ma przede wszystkim zwiększyć dostęp do informacji o rzeczywistych cenach nieruchomości. Nie będzie więc kolejnym serwisem z ogłoszeniami mieszkań. Jego zadaniem ma być zebranie danych o zakończonych transakcjach i przedstawienie ich użytkownikowi w formie statystyk.
W praktyce oznacza to, że osoba zainteresowana zakupem mieszkania będzie mogła wybrać interesującą ją lokalizację oraz parametry nieruchomości, a następnie sprawdzić dane cenowe dla podobnych transakcji. W założeniach przewidziano możliwość filtrowania m.in. według lokalizacji, powierzchni użytkowej, liczby pokoi, kondygnacji oraz tego, czy nieruchomość pochodzi z rynku pierwotnego, czy wtórnego.
Nie chodzi więc o pokazanie jednej ogólnopolskiej „ceny mieszkania”. Wyniki mają być możliwie mocno dopasowane do tego, czego szuka konkretny użytkownik.
To ważne, bo dwa mieszkania o powierzchni 60 m² mogą kosztować zupełnie inaczej, jeżeli jedno znajduje się w centrum dużego miasta, a drugie na jego obrzeżach. Równie istotne mogą być liczba pokoi, piętro, rodzaj rynku czy okres, w którym przeprowadzono transakcję.
Ustawa tworząca Portal DOM została ogłoszona 1 grudnia 2025 roku. Zasadnicze przepisy dotyczące działania portalu mają wejść w życie 2 kwietnia 2027 roku.
Nie oznacza to jednak, że tego dnia system musi od razu dysponować pełnym zakresem danych i wszystkimi planowanymi funkcjonalnościami. Samo wdrożenie zostało podzielone na etapy. Dokumentacja zamówienia przewiduje również dalszy rozwój systemu, a końcowy odbiór całego wdrożenia zaplanowano do 31 sierpnia 2028 roku.
Dlatego warto rozróżnić dwie rzeczy: uruchomienie zasadniczej części Portalu DOM oraz późniejszą rozbudowę systemu.
Z punktu widzenia użytkownika odpowiedź jest prosta: powszechny dostęp do statystyk Portalu DOM ma być bezpłatny. Takie założenie znalazło się zarówno w dokumentach dotyczących projektu, jak i w informacjach Ministerstwa Rozwoju i Technologii.
Koszt powstania samego systemu jest oczywiście znacznie wyższy. Zamówienie na zaprojektowanie, wdrożenie, uruchomienie oraz obsługę Portalu DOM zostało udzielone konsorcjum Eviden Polska i Eviden Poland R&D. Wartość wybranej oferty wyniosła około 43,8 mln zł brutto. Kwota obejmuje nie tylko przygotowanie portalu, ale również późniejszą opiekę serwisową.
Tabela 1. Fane o Portal DOM
Portal DOM | Najważniejsze informacje |
Pełna nazwa | Portal Danych o Obrocie Mieszkaniami |
Operator | Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny |
Dostęp dla użytkownika | Bezpłatny |
Rodzaj danych | Ceny transakcyjne mieszkań i domów |
Rynek | Pierwotny i wtórny |
Zasadniczy termin | 2 kwietnia 2027 r. |
Końcowy termin wdrożenia | 31 sierpnia 2028 r. |
Wartość zamówienia | ok. 43,8 mln zł brutto |
Wiarygodność Portalu DOM będzie zależała przede wszystkim od źródeł danych. W tym przypadku przewidziano trzy główne kanały ich pozyskiwania.
Pierwszym będzie Ewidencja Deweloperskiego Funduszu Gwarancyjnego. Znajdują się w niej informacje dotyczące części transakcji na rynku pierwotnym, w tym umów objętych obowiązkiem prowadzenia mieszkaniowego rachunku powierniczego.
Drugim źródłem mają być dane przekazywane przez podmioty profesjonalne z rynku pierwotnego w odniesieniu do transakcji, które nie trafiają do Ewidencji DFG.
Trzeci filar stanowi Krajowa Administracja Skarbowa. Ma ona przekazywać informacje wynikające z aktów notarialnych, dzięki czemu system obejmie również transakcje na rynku wtórnym.
Skąd Portal DOM będzie pobierał dane?
InfografikaDzięki połączeniu kilku źródeł Portal DOM ma prezentować dane o faktycznie zawartych transakcjach, a nie tylko informacje o cenach publikowanych przez sprzedających.
To jedna z najważniejszych kwestii przy korzystaniu z nowych statystyk. Cena ofertowa to kwota, którą widzimy w ogłoszeniu. Sprzedający może wystawić mieszkanie za 700 tys. zł, ale ostatecznie po negocjacjach sprzedać je np. za 660 tys. zł.
Dopiero ta druga kwota jest ceną transakcyjną.
Portal DOM ma bazować właśnie na cenach transakcyjnych, czyli wartościach odpowiadających zawartym transakcjom. Na tę różnicę zwrócono szczególną uwagę również w odcinku podcastu Pewnego Lokalu poświęconym nowemu systemowi.
To może mieć duże znaczenie podczas negocjacji. Jeżeli właściciel wystawi mieszkanie za 15 tys. zł/m², a dane dotyczące podobnych nieruchomości w tej samej okolicy będą wskazywały, że transakcje odbywały się np. w granicach 13,5–14 tys. zł/m², kupujący otrzyma dodatkowy punkt odniesienia.
Portal nie wyceni jednak konkretnego mieszkania. Dane statystyczne nadal trzeba będzie interpretować z uwzględnieniem jego stanu, standardu, dokładnego położenia czy dodatkowych elementów, takich jak miejsce parkingowe, balkon lub ogród.
Sama średnia cena nie zawsze dobrze oddaje sytuację na lokalnym rynku. Powód jest prosty: pojedyncza bardzo droga transakcja może ją wyraźnie podnieść.
Dlatego w Portalu DOM przewidziano również prezentowanie mediany, czyli wartości środkowej. Informacja o medianie pojawia się także w materiale Pewnego Lokalu.
Załóżmy, że w danej okolicy sześć mieszkań sprzedano w cenach:
10 000 zł/m², 10 200 zł/m², 10 400 zł/m², 10 500 zł/m², 10 700 zł/m² i 18 000 zł/m².
Ostatnia transakcja mocno podnosi średnią, mimo że pięć pozostałych zawarto w znacznie niższym przedziale.
Średnia i mediana ceny na przykładzie sześciu transakcji
WykresNie. Portal ma udostępniać statystyki, a nie szczegółową historię konkretnych osób i lokali.
To istotne z punktu widzenia prywatności. W publicznych wynikach nie mają pojawiać się dane pozwalające łatwo ustalić strony konkretnej transakcji. Projekt przewiduje również mechanizm ograniczający możliwość identyfikowania pojedynczych sprzedaży.
Statystyka dla wybranej kombinacji parametrów ma zostać pokazana dopiero wtedy, gdy obejmuje co najmniej sześć transakcji.
Jeżeli więc na niewielkiej ulicy zawarto tylko dwie transakcje odpowiadające wybranym filtrom, system nie powinien na tej podstawie prezentować wyniku. Ten mechanizm został opisany również w podcaście Pewnego Lokalu jako jedno z zabezpieczeń prywatności użytkowników rynku.
Największą korzyścią może okazać się po prostu łatwiejszy dostęp do danych przed rozpoczęciem negocjacji.
Kupujący nieruchomość często znajduje się dziś w gorszej pozycji informacyjnej niż profesjonalny uczestnik rynku. Widzi ceny z ogłoszeń, może porównać kilkanaście lub kilkadziesiąt ofert, ale nadal nie zawsze wie, za ile podobne lokale zostały rzeczywiście sprzedane.
Portal DOM ma częściowo zmniejszyć tę różnicę.
Nie należy jednak oczekiwać, że samo uruchomienie bazy automatycznie obniży ceny nieruchomości. Na wartość mieszkań wpływają m.in. podaż, popyt, poziom stóp procentowych, dostępność kredytów, koszty budowy czy sytuacja gospodarcza. Publiczny dostęp do danych nie zmieni tych czynników.
Może natomiast poprawić jakość informacji, na podstawie których strony podejmują decyzje. W podcaście Pewnego Lokalu zwrócono uwagę m.in. na możliwy wpływ większej jawności cen transakcyjnych na sposób prowadzenia negocjacji i ograniczenie presji wywieranej na kupujących.
Portal DOM ma być jednym z większych projektów zwiększających przejrzystość polskiego rynku mieszkaniowego. Jego największą zaletą nie będzie jednak sama liczba dostępnych informacji, lecz to, że mają one dotyczyć rzeczywiście zawartych transakcji.
Kupujący będzie mógł porównać cenę z ogłoszenia z poziomem cen osiąganych przy sprzedaży podobnych nieruchomości. Do dyspozycji otrzyma filtry, średnią, medianę oraz dane dla rynku pierwotnego i wtórnego.
Nie zastąpi to dokładnego sprawdzenia mieszkania przed zakupem, analizy dokumentów ani oceny jego stanu technicznego. Może jednak dać kupującemu kolejne źródło informacji, którego dziś często mu brakuje.
Chcesz dowiedzieć się więcej o Portalu DOM, źródłach danych, cenach transakcyjnych i tym, jak nowe narzędzie może zmienić rynek nieruchomości? Obejrzyj 59. odcinek podcastu Pewnego Lokalu na YouTube, w którym Bartosz Łuczak szczegółowo omawia cały projekt. Obejrzyj odcinek o Portalu DOM na YouTube
Zapraszamy do wysłuchania 35. odcinka podcastu z dr Piotrem Semeniukiem i prof. Waldemarem Izdebskim.
Zapraszamy do wysłuchania 27. odcinka podcastu z Bartoszem Łuczakiem.
Czy ten artykuł był pomocny?
Działamy na terenie całej Polski.
Możemy wykonać audyt nieruchomości w dowolnym terminie.
Nasi prawnicy są wyspecjalizowani konkretnie w prawie nieruchomości.
Ustandaryzowane raporty z analiz umów rezerwacyjnych i deweloperskich.
Doświadczenie z setek audytów technicznych i prawnych w jednym miejscu.
Posłuchaj podcastu o wyciekach danych z ksiąg wieczystych i cenach transakcyjnych.
Audyt nieruchomości to nie tylko równe posadzki i bezpieczne instalacje.
Kliknij na ikonę
żeby dowiedzieć się
więcej o usłudze!