Rozwój narzędzi AI oraz upublicznienie rejestru cen transakcyjnych automatyzują najprostsze, powtarzalne wyceny. Przeczytaj artykuł i dowiedz się, dlaczego surowe dane nie zastąpią analizy stanu prawnego i technicznego lokalu oraz w jakich sytuacjach operat szacunkowy uprawnionego rzeczoznawcy pozostaje bezwzględnie wymagany przez prawo.
Rynek nieruchomości coraz mocniej korzysta z nowych technologii. Powszechny dostęp do informacji o cenach transakcyjnych, cyfryzacja oraz rozwój narzędzi wykorzystujących sztuczną inteligencję sprawiają, że zmienia się również sposób pracy specjalistów zajmujących się wyceną nieruchomości. Czy w przyszłości część zadań rzeczoznawców przejmą algorytmy? I w jakich przypadkach wiedza oraz doświadczenie specjalisty nadal będą niezbędne? O przyszłości tego zawodu prowadzący podcast Pewnego Lokalu rozmawiał z Magdaleną Małecką, rzeczoznawcą majątkowym.
Jednym z pierwszych tematów rozmowy było upublicznienie danych dotyczących cen transakcyjnych nieruchomości. Od 2026 roku dostęp do nich stał się znacznie prostszy – zainteresowana osoba może sprawdzić informacje bez konieczności przechodzenia przez wcześniejszą procedurę składania wniosku, oczekiwania na dane i ponoszenia związanych z tym kosztów.
Zapraszamy do wysłuchania 56. odcinka podcastu z Piotrem Semeniukiem i Magdaleną Małecką.
Prowadzący zwrócił uwagę, że przez lata dostęp do szczegółowych informacji o rzeczywistych cenach sprzedaży stanowił istotną przewagę rzeczoznawców nad osobami samodzielnie próbującymi określić wartość mieszkania czy działki. Magdalena Małecka pozytywnie oceniła większą dostępność danych. Jej zdaniem transparentność rynku jest korzystna, zwłaszcza że informacje gromadzone są w ramach publicznych rejestrów.
Nie oznacza to jednak, że sama dostępność danych zastępuje wiedzę rzeczoznawcy. Ekspertka podkreśliła, że surowe informacje o transakcjach wymagają odpowiedniej interpretacji. Dwie pozornie podobne nieruchomości mogą znacząco różnić się stanem technicznym, prawnym, standardem czy innymi cechami wpływającymi na ich wartość. W efekcie rola rzeczoznawcy może stopniowo przesuwać się od dostarczania danych w stronę ich profesjonalnej analizy i weryfikacji.
Przyszłość rzeczoznawców majątkowych w dobie AIW rozmowie pojawił się również temat sztucznej inteligencji i automatyzacji wycen. Magdalena Małecka przyznała, że rozwój technologii może mieć szczególne znaczenie dla rzeczoznawców zajmujących się przede wszystkim prostymi i powtarzalnymi zleceniami.
Dotyczy to między innymi wycen zamawianych przez osoby prywatne wyłącznie po to, aby zorientować się, ile może być warte mieszkanie przed jego sprzedażą. Zdaniem rozmówczyni takie zlecenia stanowią niewielką część całego rynku, a ich liczba może dodatkowo maleć wraz z rozwojem AI i coraz łatwiejszym dostępem do danych transakcyjnych.
Automatyzacja może mieć jeszcze większe znaczenie w przypadku standardowych wycen związanych z kredytami hipotecznymi. Banki posiadają własne bazy informacji, modele analityczne i specjalistów zajmujących się weryfikacją wartości nieruchomości. Z tego względu rzeczoznawcy, którzy koncentrują swoją działalność niemal wyłącznie na masowych, stosunkowo prostych wycenach bankowych, powinni – zdaniem ekspertki – liczyć się ze zmianami i stopniowo dostosowywać zakres świadczonych usług.
Al a rola rzeczoznawcy majątkowego - obszary zmianRozwój automatycznych narzędzi nie oznacza jednak, że zawód rzeczoznawcy przestanie być potrzebny. Jak przypomniała Magdalena Małecka, istnieje wiele sytuacji, w których wycena nieruchomości jest elementem formalnego postępowania i wymagany jest operat sporządzony przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia państwowe.
Rzeczoznawcy uczestniczą m.in. w:
W tego rodzaju przypadkach nie chodzi wyłącznie o znalezienie kilku podobnych transakcji i obliczenie średniej ceny za metr kwadratowy. Konieczna może być analiza dokumentów, stanu prawnego, obciążeń nieruchomości oraz jej indywidualnych cech.
Znaczenie profesjonalnej analizy Magdalena Małecka pokazała na przykładzie jednej ze spraw, z którą spotkała się w swojej praktyce. Klient nabył lokal znajdujący się w kamienicy, jednak formalnie przedmiotem transakcji nie była samodzielna nieruchomość lokalowa, lecz udział w gruncie i budynku.
Problem ujawnił się przy późniejszym znoszeniu współwłasności. Okazało się wówczas, że wielkość kupionego udziału odpowiadała około 15 m², podczas gdy faktycznie użytkowany lokal miał około 65 m². Konsekwencją była konieczność znacznej dopłaty.
Przykład ten pokazuje, dlaczego przy ocenie nieruchomości cena jest tylko jednym z elementów wymagających sprawdzenia. Jak wskazywała rozmówczyni podcastu, każdy rzetelnie przygotowany operat obejmuje również analizę stanu prawnego nieruchomości, w tym księgi wieczystej, istniejących obciążeń czy praw osób trzecich. W bardziej skomplikowanych przypadkach właśnie interpretacja takich informacji może mieć większe znaczenie niż samo porównanie cen.
|
Obszar zmian |
Wpływ AI i cyfryzacji |
Znaczenie rzeczoznawcy |
|
Dostęp do cen transakcyjnych |
Dane są łatwiej dostępne dla uczestników rynku |
Interpretacja i weryfikacja danych |
|
Proste wyceny informacyjne |
Rosnąca możliwość automatyzacji |
Mniejsze znaczenie przy standardowych przypadkach |
|
Wyceny hipoteczne |
Banki rozwijają własne modele i automatyzację |
Znaczenie przy bardziej złożonych wycenach |
|
Analiza stanu prawnego |
Ograniczona przydatność samej automatyzacji |
Ocena obciążeń, praw i ryzyk |
|
Nietypowe nieruchomości |
Modele mogą nie uwzględniać indywidualnych cech |
Doświadczenie i indywidualna analiza |
|
Postępowania wymagające operatu |
AI może wspierać analizę |
Operat sporządza uprawniony rzeczoznawca |
Wraz z rozwojem AI zawód rzeczoznawcy majątkowego może więc nie tyle zanikać, ile zmieniać swój charakter. Magdalena Małecka zwracała uwagę, że rzeczoznawcy nie zajmują się wyłącznie sporządzaniem operatów. Ich wiedza może być wykorzystywana również przy analizach rynku, konsultacjach, ocenie stanu prawnego i technicznego czy analizach dotyczących potencjału nieruchomości.
Łatwiejszy dostęp do informacji sprawia natomiast, że coraz mniejsze znaczenie ma samo posiadanie danych. Większą wartością staje się umiejętność ich właściwego dobrania, zweryfikowania i zinterpretowania w kontekście konkretnej nieruchomości.
Sztuczna inteligencja i automatyzacja mogą zatem ograniczać zapotrzebowanie na część najprostszych, powtarzalnych czynności. Z rozmowy z Magdaleną Małecką wynika jednak, że jednocześnie mogą wzmacniać znaczenie rzeczoznawcy jako eksperta, który potrafi ocenić indywidualną sytuację nieruchomości, dostrzec ryzyka i wyciągnąć właściwe wnioski z dostępnych informacji.
Więcej o przyszłości zawodu rzeczoznawcy majątkowego, zasadach wyceny nieruchomości oraz zmianach związanych z nowymi technologiami można dowiedzieć się z pełnej rozmowy z Magdaleną Małecką w 56. odcinku podcastu Pewnego Lokalu: https://youtu.be/mFXf1x-ce_4
Zapraszamy do wysłuchania 48. odcinka podcastu z Piotrem Semeniukiem.
Obejrzyj nasz film.
Czy ten artykuł był pomocny?
Działamy na terenie całej Polski.
Sporządzenie operatu zajmie nam najczęściej 2 dni robocze.
Możemy wykonać operat w dowolnym terminie.
Ustandaryzowane operaty według sprawdzonego schematu.
W przeciwieństwie do tzw. hurtowni operatów, przykładamy się do każdego zlecenia.
Zachęcamy do obejrzenia naszego filmu.
Audyt nieruchomości to nie tylko równe posadzki i bezpieczne instalacje.
Kliknij na ikonę
żeby dowiedzieć się
więcej o usłudze!