Służebność przesyłu wygasa po 10 latach jej niewykonywania lub po trwałym usunięciu urządzeń, ale sam demontaż infrastruktury nie wykreśla wpisu z księgi wieczystej automatycznie. Przeczytaj artykuł i dowiedz się, jak formalnie uporządkować stan prawny nieruchomości oraz dlaczego warto zaktualizować wycenę gruntu przed sprzedażą lub ubieganiem się o kredyt.
Służebność przesyłu może przez lata ograniczać korzystanie z działki, wpływać na jej zabudowę i zmniejszać atrakcyjność nieruchomości. Nie zawsze jednak trwa bezterminowo. Prawo może wygasnąć, zostać zniesione albo stracić praktyczne znaczenie, na przykład po usunięciu lub przeniesieniu urządzeń. Taka zmiana może uzasadniać ponowną wycenę gruntu.
Do służebności przesyłu stosuje się odpowiednio przepisy o służebnościach gruntowych. Kodeks cywilny wskazuje, że służebność wygasa wskutek niewykonywania przez dziesięć lat. Trzeba jednak ustalić, na czym polegało wykonywanie prawa i czy urządzenia nadal służą do przesyłu.
Zapraszamy do wysłuchania 48. odcinka podcastu z Piotrem Semeniukiem.
Najczęściej rozważaną podstawą jest dziesięcioletni okres niewykonywania służebności. Ocena bywa trudna, ponieważ treść prawa może obejmować utrzymywanie urządzeń, przesył mediów, dostęp do instalacji oraz prowadzenie napraw. Jeżeli sieć pozostaje czynna, samo niewchodzenie na nieruchomość przez wiele lat nie musi oznaczać zaprzestania wykonywania służebności.
Przed uznaniem, że prawo wygasło, warto ustalić:
Wygaśnięcie należy odróżnić od zniesienia służebności, które może wymagać porozumienia lub postępowania sądowego.
Wygaśnięcie służebności przesyłu a aktualizacja wyceny nieruchomości Demontaż słupa, przewodu lub rurociągu może świadczyć o tym, że służebność utraciła gospodarcze znaczenie. Nie powoduje jednak automatycznego usunięcia wpisu z księgi wieczystej. Powstaje wtedy rozbieżność między stanem faktycznym a prawnym.
Właściciel powinien sprawdzić, czy przedsiębiorstwo potwierdza zakończenie korzystania z gruntu i zgadza się na wykreślenie prawa. Jeżeli firma kwestionuje wygaśnięcie, potrzebne może być orzeczenie sądu. Sam brak widocznej infrastruktury nie daje pewności, że działka jest wolna od obciążenia, ponieważ część urządzeń może znajdować się pod ziemią.
Po ustaleniu, że służebność wygasła, należy doprowadzić księgę wieczystą do zgodności z aktualnym stanem prawnym. Jest to istotne przed sprzedażą, kredytem albo rozpoczęciem inwestycji.
Potrzebne mogą być:
Dokument będący podstawą wykreślenia należy dołączyć do wniosku wieczystoksięgowego. Zakres wymaganych materiałów zależy od przyczyny ustania prawa oraz stanowiska przedsiębiorstwa.
Usunięcie obciążenia może poprawić możliwości zagospodarowania działki. Właściciel może odzyskać teren wcześniej wyłączony z zabudowy, objęty pasem eksploatacyjnym albo przeznaczony na dostęp do urządzeń. Nie zawsze przełoży się to jednak na znaczny wzrost ceny.
Znaczenie ma położenie dawnego pasa służebności, jego powierzchnia, przeznaczenie gruntu i wpływ infrastruktury na użytkowanie. Jeżeli sieć biegła przy granicy dużej parceli, różnica wartości może być niewielka. Większy efekt może wystąpić, gdy urządzenia przecinały środek działki budowlanej i ograniczały lokalizację inwestycji.
Aktualizacja operatu jest szczególnie przydatna, gdy wcześniejsza wycena uwzględniała służebność, a nieruchomość ma zostać sprzedana, podzielona albo przedstawiona jako zabezpieczenie finansowania.
Potencjał aktualizacji wyceny po wygaśnięciu służebnościRzeczoznawca analizuje stan prawny i faktyczny na dzień wyceny. Sprawdza, czy służebność wygasła i została wykreślona, czy na działce pozostały elementy sieci oraz czy właściciel może swobodnie korzystać z odzyskanego terenu. Uwzględnia także aktualne ceny nieruchomości podobnych i możliwości zabudowy.
Pewny Lokal umożliwia zamówienie operatu szacunkowego przygotowanego przez rzeczoznawcę majątkowego, który może uwzględnić skutki usunięcia dotychczasowego obciążenia. Pozwala to ustalić aktualną wartość nieruchomości na podstawie jej obecnych cech.
|
Etap |
Opis zmian |
Znaczenie dla aktualizacji wyceny |
|
Przed wygaśnięciem służebności |
Nieruchomość pozostaje obciążona prawem przedsiębiorcy przesyłowego. |
Może występować obniżenie wartości z powodu ograniczeń w korzystaniu z gruntu. |
|
Wygaśnięcie służebności |
Ustaje prawo wynikające ze służebności przesyłu. |
Pojawia się możliwość ponownej oceny wpływu obciążenia na wartość nieruchomości. |
|
Ocena stanu nieruchomości |
Weryfikowane są wpisy, przebieg urządzeń oraz rzeczywiste ograniczenia. |
Pozwala ustalić, czy zmiana stanu prawnego przekłada się na wartość rynkową. |
|
Aktualizacja operatu szacunkowego |
Rzeczoznawca sporządza wycenę zgodnie z aktualnym stanem prawnym i faktycznym. |
Nowa wartość odzwierciedla aktualne możliwości wykorzystania nieruchomości. |
|
Nowa wartość rynkowa |
Określana jest aktualna wartość po analizie wszystkich okoliczności. |
Efektem może być wzrost, brak zmian lub niewielka korekta wartości. |
Służebność przesyłu może wygasnąć wskutek jej niewykonywania przez dziesięć lat, ale ustalenie tej przesłanki wymaga analizy sposobu korzystania z urządzeń. Usunięcie infrastruktury również może przemawiać za zakończeniem obciążenia, jednak stan księgi wieczystej powinien zostać formalnie uporządkowany.
Po wykreśleniu prawa warto rozważyć nową wycenę, szczególnie gdy służebność wcześniej ograniczała zabudowę lub korzystanie z istotnej części działki. Operat sporządzony przez specjalistę współpracującego z Pewnym Lokalem może pokazać, jak zmiana stanu prawnego wpłynęła na wartość rynkową nieruchomości.
Obejrzyj nasz film.
Zachęcamy do obejrzenia naszego filmu.
Czy ten artykuł był pomocny?
Działamy na terenie całej Polski.
Sporządzenie operatu zajmie nam najczęściej 2 dni robocze.
Możemy wykonać operat w dowolnym terminie.
Ustandaryzowane operaty według sprawdzonego schematu.
W przeciwieństwie do tzw. hurtowni operatów, przykładamy się do każdego zlecenia.
Obejrzyj nasz film.
Audyt nieruchomości to nie tylko równe posadzki i bezpieczne instalacje.
Kliknij na ikonę
żeby dowiedzieć się
więcej o usłudze!